Ga direct naar navigatie Ga direct naar hoofdcontent

De groeiende rol van data in de werktuigbouw

Profiel foto Rudolf van Rijkom

Rudolf van Rijkom

Technisch adviseur werktuigbouw & ICT - Rijksvastgoedbedrijf

Profielfoto Alexander Blaak

Alexander Blaak

Service level manager - Rijksvastgoedbedrijf

Ieder gebouw is anders. Dat geldt zeker voor de gevarieerde vastgoedportefeuille van het Rijk. Of het nou een nieuw kantoorgebouw is of een 18e-eeuws monument, overal willen we een aangenaam binnenklimaat creëren. En wel op de meest efficiënte en duurzame manier. Data-analyse wijst hiervoor de weg en wordt dan ook steeds belangrijker in het dagelijks werk van werktuigbouwkundige Rudolf van Rijkom.

Fijnstofreductie

Rudolf geeft technisch advies over werktuigbouw en ICT in nieuwbouw- en renovatieprojecten van het Rijksvastgoedbedrijf (RVB). Daarnaast is hij betrokken bij het beheer van enkele gebouwen. Rudolf: ‘Het leuke aan die combinatie vind ik dat ik binnen beheer kleinschalige proeven kan doen met nieuwe, duurzame technieken en materialen. Samen met mijn collega Alexander Blaak, service level manager van het RVB, meet ik op dit moment bijvoorbeeld de prestatie van nieuwe luchtbehandelingsfilters in een gebouw. Voldoen de filters aan de laatste normen voor fijnstofreductie? Hoe duurzaam zijn ze? Bij een goed testresultaat, kan ik zo’n innovatie meenemen naar het multidisciplinair teamoverleg bij de grotere projecten.’

In de video hieronder neemt Rudolf je mee op pad.

We zien de laatste jaren dat gebouwinstallaties steeds meer door een IT component ondersteund worden. Alle gebouwbeheersystemen en dergelijke zijn eigenlijk gewoon computers geworden. Ook liftinstallaties worden tegenwoordig gewoon door een computer aangestuurd en dan zien we dat er in de gebouwen meerdere databronnen aan het ontstaan zijn. Als je maar genoeg data hebt van meerdere jaren dan kun je preventief onderhoud gaan doen en op korte termijn kan je het gebruiken om instellingen te veranderen om bijvoorbeeld duurzaamheidsdoelstellingente behalen. Mijn naam is Rudolph van Rijkom. Ik ben technisch adviseur werktuigbouw en ICT bij het Rijksvastgoedbedrijf. Ik hou me bezig met projecten, dat kan zowel renovatie of nieuwbouw zijn. Daarnaast ben ik ook betrokken bij meerdere onderhoudscontracten van het RVB. Ik ga straks met mijn collega naar de Turfmarkt 147 dat is een Rijkskantoor in het centrum. Daar hebben wij de opdracht gegeven aan de onderhoudspartij om filters te vervangen en dan door een wat duurzamere kwaliteit. Die filters hebben als bijkomend voordeel dat ze fijnstof beter tegenhouden. Vervolgens gaan we ook in het komende halfjaar meten wat de verschillen zijn ten opzichte van de oude filters. We zijn hier in de centrale technische ruimte van het gebouw die bestrijkt het hele oppervlakte. En hier staan alle luchtbalans kasten, gekoeld waterpompen, die dan voor koude, warmte en ventilatie zorgen in het gebouw. Ik kom hier samen met mijn collega Alexander en we zijn hier omdat er een filterwisseling heeft plaatsgevonden. We gaan kijken wat het resultaat is op het GBS. Door mijn werkpakket kan ik heel goed ervaringen uit het beheer meenemen in de projecten zodat er gezorgd kan worden dat de dingen die in het verleden verkeerd zijn gegaan of beter hadden gekund, nu direct meegepakt wordt bij het nieuwe ontwerp. Wat mij aanspreekt bij het Rijksvastgoedbedrijf is de grote en diverse portefeuille die we hebben en de vele verschillende projecten. Als commerciële partij krijg je vaak gewoon een opdracht en binnen die opdracht moet je je werk uitvoeren. Hier zijn wij eigenlijk degenen die die opdracht verzinnen. Sinds ik bij het Rijksvastgoedbedrijf werk, heb ik al twee Master opleidingen één HBO opleiding gedaan. Dus er zijn veel mogelijkheden. We zijn hier bij SSC ICT. Zij hebben zelf een aantal sensoren geplaatst op een verdieping. De data daaruit halen zij binnen in een platform. Het is de bedoeling dat er straks een router op het gebouwbeheersysteem komt en dat die data hier op het platform er bijgeplaatst wordt. Wij zijn eigenaar van het gebouwbeheersysteem dus wij moeten sowieso toestemming geven om dit te doen. Maar wij moeten ook uitleggen wat de data inhoudt en welke data je precies nodig hebt om hier iets uit te kunnen leren. Zeker in dat onderhoud is het heel belangrijk dat je met bestaande middelen met kleine aanpassingen, toch duurzame dingen kunt doen.

Afwijkingen opsporen en verhelpen

Hoe meer data uit installaties je verzamelt in het gebouwbeheersysteem (GBS), hoe meer analyses je erop kunt loslaten. Op die manier zie je zaken die met het blote oog niet waarneembaar zijn, weet Rudolf. ‘Zo ontdekten we bijvoorbeeld dat in een luchtbehandelingskast de verwarming en de koeling tegelijkertijd werden aangestuurd door een overbodige koppeling in de software. Daar merk je niets van in de praktijk. Door data-analyse kun je afwijkingen in het systeem efficiënt opsporen en verhelpen en zo bijdragen aan duurzamer energieverbruik.’

Kleine aanpassing is genoeg

De data uit ruimtethermostaten vertellen ons hoe tevreden de gebruikers zijn over het binnenklimaat. Rudolf: ‘Als we zien dat de mensen op een afdeling op bepaalde dagen en uren steevast de verwarming lager zetten, dan kunnen we de oorspronkelijke temperatuur anders instellen om zo energie te besparen. Hoe vaak een ruimtethermostaat bediend wordt geeft een indicatie van de ruimtebezetting. Dit kun je zeker weten door ook de data van liftbewegingen en lichtschakelaars te onderzoeken. Samenbrengen van data uit verschillende bronnen kan tot verassende inzichten lijden. Dit klinkt eenvoudig, maar je moet wel zorgen dat de verbinding tussen het GBS en het ICT-analyseplatform voor 100% is beveiligd tegen hacking van buitenaf. Daarvoor heb je ICT-specialisten nodig.’

Slimme thermostaat

Zowel Rudolf als Alexander nemen deel aan de multidisciplinaire pilot Smart Building in de Hoftoren. Ze onderzoeken de mogelijkheden van intelligente technologie voor klimaatbeheersing, zoals bijvoorbeeld de slimme thermostaat. Alexander: ‘Met deze toepassing stel je de verwarming automatisch af op het aantal wifi-connecties, en dus mensen, in een ruimte. Qua onderhoud is dit veel efficiënter dan het werken met sensors door het hele gebouw. Maar dan moeten we wel eerst multidisciplinaire consensus bereiken over ingewikkelde vraagstukken. Hoe garanderen we een veilig netwerk? En hoe gaan we om met persoonlijke gegevens?’ Rudolf: ‘Datagedreven toepassingen maken mijn werk complexer, maar ook belangrijker. Als adviseur is het mijn rol alle voor- en nadelen tegen elkaar af te wegen en met een goed onderbouwd advies te komen.’

Meer over de organisatie

Down icon Links icon Rechts icon Up icon Facebook icon Instagram icon Linkedin icon Linkedin icon Magnet.me icon Menu icon Search icon Twitter icon Twitter icon