Ga direct naar navigatie Ga direct naar hoofdcontent

Automatische Automatisering

De levering van ICT-diensten voor de Rijksoverheid is nu nog voor een groot deel mensenwerk. Maar DICTU, één van de grootste ICT-dienstverleners binnen de Rijksoverheid, wil de automatisering gaan automatiseren. Hoe? Met een cloud.

Bestellen wat je nodig hebt

Het is maandagochtend, de eerste werkdag van kersverse ambtenaar Kees. Kees zet zijn computer aan en ziet dat een applicatie die hij die dag nodig heeft, niet geïnstalleerd is. En dus belt Kees de servicedesk. Een medewerker staat hem te woord en neemt het verzoek in behandeling. De volgende dag komt er iemand langs om het softwarepakket te installeren. Er zijn op dit moment dus meerdere mensen nodig om ervoor te zorgen dat één persoon de programma’s of applicaties krijgt die hij nodig heeft. Dat kan efficiënter, meent de Dienst ICT Uitvoering (DICTU), onderdeel van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat en een interne leverancier van ICT voor de rijksoverheid. En mede daarom is DICTU een cloud aan het bouwen. Als die af is, is een groot deel van de automatisering voortaan geautomatiseerd. Medewerkers van de Rijksoverheid kunnen dan via een online zelfservice portaal bestellen wat ze nodig hebben. Of dat nu een simpel programma is, of een uitgebreid pakket van hard- en software om een nieuwe website mee te bouwen.

Een totaaloplossing

Het idee van een cloud is op zich niets nieuws. Honderden miljoenen mensen maken nu al gebruik van cloudtechnologie, bijvoorbeeld om een back-up te maken van hun vakantiefoto’s. Maar de DICTU Cloud gaat een stuk verder dan het veiligstellen van wat bestanden. Het is een totaaloplossing voor het aanvragen van ICT producten en -diensten. Wout van Wijngaarden, directeur Infrastructuur van DICTU, legt het uit: ‘Stel, je hebt een ICT-ontwikkelaar die bij de Rijksoverheid werkt en de opdracht heeft om een nieuwe website te bouwen. Daar heeft hij drie Windows 2012-servers, WebLogic, een Oracledatabaseserver en het contentmanagementsysteem Drupal voor nodig.

  • Alles gaat automatisch

    Wanneer de DICTU cloud straks klaar is, gaat die meneer achter z’n bureau zitten, hij klikt de diensten die hij nodig heeft bij elkaar en drukt op enter. Dan gaat de cloudmanagementsoftware aan de slag. Het systeem kijkt of de man wel mag bestellen wat hij bestelt, of er capaciteit genoeg is, en of alle licenties nog up-to-date zijn. Is alles in orde? Dan krijgt de ICT-ontwikkelaar toegang tot alles wat hij nodig heeft om zijn website te bouwen.’ Kortom, er komt straks bijna geen mens meer aan de aanvraag en levering van ICT-diensten te pas. Nu werkt het nog heel anders. Als een verzoek zoals in het voorbeeld binnenkomt, dan worden de servers handmatig gebouwd, de databases handmatig ingesteld, enzovoorts.

    'We hebben vooral mensen nodig die de verschillende applicaties gaan beheren en zorgen dat ze goed draaien'

    Wout van Wijngaarden
    Een keyboard, pen en mobiel op tafel
    Werkplek verhuist naar de cloud

    Werken met stapels

    Halverwege 2016 moet de DICTU cloud in de lucht zijn. Zijn er dan nog wel mensen nodig? ‘Zeker, alleen verschuift het werk’, antwoordt Van Wijngaarden. ‘We hebben daarom vooral mensen nodig die de verschillende applicaties gaan beheren en zorgen dat ze goed draaien. Daarnaast is er behoefte aan ‘stackbeheerders’. Een stack is een denkbeeldige stapel van ICT-componenten die nodig zijn om een applicatie te laten draaien’, aldus Van Wijngaarden. Onderop zo’n stack vind je de hardware, netwerkcomponenten en harde schijven bijvoorbeeld. Daarboven draait het besturingssysteem, bijvoorbeeld Windows. Op dat besturingssysteem draait een database. En daarop draait een applicatie, bijvoorbeeld een systeem waarmee subsidie kan worden aangevraagd. In plaats van medewerkers die verstand hebben van één onderdeel hiervan, heeft DICTU binnenkort mensen nodig met verstand van de hele stack. ‘Het vinden van mensen die zich deze hoogwaardige technologie eigen willen en kunnen maken, is één van onze grootste uitdagingen’, aldus Van Wijngaarden.

    ICT wordt betrouwbaarder

    Doordat binnenkort minder mensen betrokken zullen zijn bij de aanvraag en levering van ICT diensten, zullen applicaties minder vaak last hebben van storingen. Want maar liefst zestig tot tachtig procent van de storingen is te wijten aan menselijk handelen. ‘Die daling is nodig’, zegt Van Wijngaarden. ‘Want het wordt steeds minder acceptabel dat een applicatie niet werkt.’ Verder wordt het met de cloud mogelijk om de capaciteit automatisch aan te passen aan de vraag. Toen bijvoorbeeld het energielabel voor huizen gelanceerd werd, gebruikten heel veel mensen tegelijk de online tool om te checken in welke categorie hun huis viel. De cloud kan in dit soort gevallen volledig automatisch extra servers bij schakelen. Ook gaat de efficiëntie straks omhoog. DICTU is ontstaan uit zo’n tien losse organisaties. Al die organisaties namen hun eigen producten en manieren van werken mee. Van Wijngaarden: ‘Hierdoor zijn we nu net een garage die alle merken auto’s repareert.’ Maar als een organisatie binnen de Rijksoverheid straks klant wordt van DICTU, kan die nog maar kiezen uit drie of vier soorten databases, of een paar versies van Windows. Een nadeel? ‘Dat klinkt misschien zo’, zegt Van Wijngaarden. ‘Maar 99 procent kan daarmee uit de voeten en wij kunnen de kosten laag houden. Mooi toch?’

    Werkplek in de wolken
    Werkplek in de wolken

    Als de DICTU Cloud straks af is, wordt het leven van ‘gewone’ ambtenaren ook een stuk makkelijker. Want hun werkplekken verhuizen naar de cloud. Niet de fysieke werkplekken, maar wel alle software die ze nodig hebben om hun werk te kunnen doen. Via een zelfserviceportaal kan een ambtenaar in de toekomst aanvinken wat hij aan software nodig heeft. Zijn leidinggevende checkt de aanvraag, en als die klopt, laadt de cloud de programma’s automatisch in. Het grote voordeel van deze manier van werken is dat de persoonlijke omgeving van een ambtenaar voortaan niet alleen maar op zijn desktopcomputer beschikbaar is, maar op elk device dat hij gebruikt. Nieuwe laptop? Even inloggen en alle programma’s zijn beschikbaar. Alleen een tablet voorhanden? Geen probleem. De cloud onthoudt wat het profiel en de rechten van de ambtenaar zijn en streamt alles naar het device waar die persoon op dat moment op werkt. Handig!

Meer over de organisatie

Meer relevante ICT artikelen

Als een van de grootste ICT-werkgevers van ons land biedt de Rijksoverheid een enorme diversiteit aan werk voor ICT'ers.

Down iconLinks iconRechts iconUp iconFacebook iconInstagram iconLinkedin iconLinkedin iconMagnet.me iconMenu iconSearch iconTwitter iconTwitter icon