Wetgevingsjuristen bij het ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV) zijn de vormgevers van wetten die in Nederland gelden. Ze ontwikkelen nieuwe wetten en moderniseren bestaande. Willemijn werkt aan wetgeving voor consumentenrecht, ondernemingsrecht en burgerlijk procesrecht.
Juridisch puzzelwerk: wetten maken waar Nederland op draait
Voor Willemijn was het een eyeopener toen ze stageliep bij JenV: ‘Wow, er bestaan mensen die daadwerkelijk de wetten schrijven waar Nederland op draait. Tot dan toe realiseerde ik me eigenlijk niet hoe wetboeken tot stand komen. Bij JenV zag ik het hele proces. Dat begint bij een wens vanuit politiek of praktijk en eindigt bij de publicatie in het Staatsblad. Dan geldt een wet officieel.’
Brede interesse
‘Meewerken aan het maken van wetten leek me heel gaaf. Het past goed bij mijn brede interesse: al tijdens mijn studie wilde ik veel verschillende aspecten van onderwerpen onderzoeken en meewegen. Voor dit werk moet je dat bij uitstek doen.’
Academie voor Wetgeving
Willemijn deed een bachelor rechten aan het Utrecht Law College, studeerde een half jaar in Zweden, deed een master civiel recht in Leiden met als specialisatie technologie en intellectueel eigendomsrecht en een legal research master in Utrecht. Tijdens die master liep ze stage bij de directie Wetgeving en Juridische Zaken van JenV. ‘En toen ging de inschrijving voor de Academie voor Wetgeving open. Het was de toegang tot mijn huidige rol.’
Wetten en regels voor maatschappelijke vraagstukken
‘Mijn collega’s en ik werken aan de wetgeving in het privaatrecht: de wetten in het Burgerlijk Wetboek. Mijn specialisaties zijn consumentenrecht, ondernemingsrecht en burgerlijk procesrecht. We maken wetgeving voor maatschappelijke vraagstukken. Zoals regels voor duurzaamheidsclaims van bedrijven, zodat consumenten beter weten of het product dat ze willen kopen daadwerkelijk duurzaam is. Of maatregelen om te voorkomen dat de kosten voor deurwaarders en incassobureaus hoog oplopen, als mensen een boete of schuld niet kunnen betalen.'
'Burgers, handhavers en rechtsprekers moeten goed met de wetten kunnen werken. Het grootste deel van mijn werk bestaat uit moderniseren en aanpassen van bestaande wetgeving. Volledig nieuwe wetten maken is een beperkter deel.’
Politiek-bestuurlijke context
‘Als wetgevingsjurist ben je zeker niet de hele dag aan het researchen en schrijven. Integendeel. Je werkt aan verschillende wetten tegelijk, in verschillende fases. Er is steeds overleg en afstemming met collega’s, uitvoeringsorganisaties en beleidsmedewerkers, ook van andere ministeries. De politiek-bestuurlijke context is een extra laag. Je adviseert en ondersteunt de bewindspersoon gedurende het hele proces: vanaf wetsvoorstel tot internetconsultatie, tijdens de gang naar de Raad van State en de behandeling in de Tweede en Eerste Kamer.’
Brussels traject
‘Mijn focus is Nederlandse wetgeving, maar ik wilde heel graag mijn horizon verbreden met een “Brussels traject”. Nu onderhandel ik namens Nederland over Europese wetgeving. Daarvoor ga ik een paar keer per maand naar Brussel. Met Europese collega’s werk ik aan een nieuw instrument voor ondernemingsrecht, dat moet helpen het concurrentievermogen van Europa te versterken. Het is pionieren, we begonnen helemaal vanaf nul. De verwachtingen zijn hoog gespannen, er is behoorlijk wat politieke druk en we willen binnen een jaar klaar zijn. Dat is erg kort voor zo’n traject.’
'Herroepingsknop' op webwinkels
‘Ik houd van juridisch puzzelwerk, vind het leuk om met collega’s opties te doordenken en uit te werken. En ik vind het interessant om te zien hoe de oplossing werkt voor bijvoorbeeld de consument. Ik was nauw betrokken bij de invoering van de herroepingsknop die webwinkels op hun site moeten hebben. Een aankoop ongedaan maken is daarmee net zo eenvoudig als een aankoop doen. Zo’n concreet resultaat zien van mijn werk, daar word ik blij van.’